August 28, 2026
by 27 Αυγούστου 2026 – 4 Οκτωβρίου 2026
Εγκαίνια: Πέμπτη 27 Αυγούστου 2026, 20:00
Από τις γραφές ανώνυμων ανθρώπων σε σπήλαια, δέντρα, τοίχους και κολώνες, μέχρι τη δεκαετία του ‘60 στην Φιλαδέλφεια και στην Νέα Υόρκη με την αντίδραση των γκετοποιημένων νέων και τη δημιουργία underground κουλτούρας, έως τα θεσμοθετημένα φεστιβάλ στη Θεσσαλονίκη και την Αθήνα στα μέσα της δεκαετίας του ’90 στην Ελλάδα, το γκραφίτι είναι ίσως η πιο διαχρονική και επιδραστική τέχνη του δρόμου. Πώς όμως εκτίθενται σε μουσεία μια τέχνη που ανήκει στο δρόμο και το δημόσιο χώρο; Πώς καταγράφεται η ύπαρξη των γκραφίτι, όταν αυτά σβηστούν/γκρεμιστούν/καλυφθούν;
Η έκθεση με τίτλο «Ορέστης Πάγκαλος. Έργα, γκραφίτι, αρχείο» που παρουσιάζεται στο MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών, στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, από τις 27 Αυγούστου έως τις 4 Οκτωβρίου 2026, δεν είναι μια ιστορική ή αναδρομική καταγραφή όλων των παραπάνω, ούτε μια άνευ όρων κατάφαση στα παραπάνω ερωτήματα. Ο Ορέστης Πάγκαλος συγκροτεί μια μη γραμμική ανάγνωση της υποκουλτούρας της Θεσσαλονίκης, που ζει σε κάθε πτυχή της πόλης και των περιχώρων και όπου έργα, τεκμήρια, φωτογραφίες, εκδόσεις, συλλογές και θραύσματα του αστικού και φυσικού τοπίου της λειτουργούν ως ισότιμες εκδοχές μνήμης –ως μνημεία.
Στην έκθεση παρουσιάζονται πρωτότυπα και αδημοσίευτα φωτογραφικά ντοκουμέντα, από τα πρώτα γκραφίτι του το 1993 έως τις εγκαταστάσεις και τις εκθεσιακές του παρεμβάσεις. Με περισσότερες από 500 φωτογραφίες από τοιχογραφίες και γκραφίτι, δεκάδες φωτογραφίες από εγκαταστάσεις του σε εκθέσεις και σε δημόσιους χώρους, αντικείμενα συλλεγμένα από τον δρόμο, δεκάδες προβολές και βίντεο, και ιστορικό αρχειακό υλικό, μέσα από τέσσερις δεκαετίες, σε 14 χώρες, 17 ευρωπαϊκές και 30 ελληνικές πόλεις και περιοχές, η έκθεση αντιμετωπίζει τις υποκουλτούρες ως παλίμψηστο και ανασυνθέτει μια άλλη ανθρωπογεωγραφία της πόλης.
Το έργο του Πάγκαλου έχει υπάρξει, αποτυπωθεί, αλλά και, κυριολεκτικά, αποκολληθεί από πεζοδρόμια, παγκάκια, τοίχους, σκαλοπάτια, από αυτόν το δημόσιο χώρο που ανήκει και θα ανήκει για πάντα σε όσους τολμούν να τον ζουν.
Επιμέλεια: Αρετή Λεοπούλου, Αναπληρώτρια Καλλιτεχνική Διευθύντρια MOMUS-Μουσείου Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης / Θοδωρής Μάρκογλου, Ιστορικός της Τέχνης, Επιμελητής MOMUS
Για περισσότερες πληροφορίες: https://www.momus.gr/exhibitions/orestis-pagkalos-erga-gkrafiti-arheio
